Sáng 10/12, với 448/450 đại biểu có mặt tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật Dân số. Luật mới được thông qua có 8 chương với 30 điều, sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026.

Luật Dân số lần này đánh dấu sự thay đổi căn bản, chuyển trọng tâm chính sách dân số từ kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển.

Về chính sách duy trì mức sinh thay thế, Luật đã bổ sung quy định theo hướng quy định khung định hướng chính sách tổng thể như chính sách về giáo dục, chăm sóc sức khỏe, nhà ở và các chính sách khác nhằm tăng tỉ lệ sinh để đạt được mức sinh thay thế bền vững. Việc hỗ trợ trong thời gian nghỉ thai sản, hỗ trợ tài chính khi sinh con, được phân theo nhóm đối tượng, địa phương, ưu tiên khi thuê, mua và thuê mua nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở.

Cụ thể, theo luật mới, các biện pháp để duy trì mức sinh thay thế gồm trường hợp sinh con thứ hai, thời gian nghỉ thai sản đối với lao động nữ là 7 tháng; với lao động nam là 10 ngày làm việc khi vợ sinh con. Như vậy, thời gian nghỉ thai sản của lao động nữ khi sinh con thứ 2 so với luật hiện hành đã tăng thêm 1 tháng và với lao động nam khi vợ sinh con cũng tăng thêm.

Luật mới quy định, sẽ có hỗ trợ tài chính đối với phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người khi sinh con; hỗ trợ tài chính khi sinh con đối với phụ nữ ở tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế; hỗ trợ tài chính khi sinh con đối với phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi.

Đặc biệt, theo quy định mới, sẽ ưu tiên mua, thuê mua hoặc thuê nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở đối với người có từ 2 con đẻ trở lên. Biện pháp khác do Chính phủ quyết định.

Liên quan quy định về giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, Luật Dân số quy định khuyến khích đưa nội dung không trọng nam hơn nữ, không lựa chọn giới tính khi sinh vào hương ước, quy ước của cộng đồng dân cư.

Luật nêu rõ việc đình chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh đối với người có hành vi thông báo, tiết lộ giới tính thai nhi để phá thai. Việc đình chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh thực hiện theo quy định của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh.

Định kỳ hằng năm, cơ quan thống kê Trung ương công bố tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh để Chính phủ, chính quyền địa phương cấp tỉnh xây dựng, thực hiện biện pháp can thiệp phù hợp.

Để chủ động chuẩn bị cho tuổi già, Luật quy định nhiều nội dung, trong đó nêu rõ cá nhân chủ động chuẩn bị cho tuổi già ngay từ khi còn trẻ thông qua việc chuẩn bị về sức khỏe, tài chính, tâm lý; tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế; tham gia học tập, nâng cao kiến thức, kỹ năng để duy trì sức khỏe thể chất, tinh thần và chức năng xã hội; tham gia các hoạt động hỗ trợ chăm sóc người cao tuổi.

Luật Dân số nêu rõ Nhà nước có chính sách hỗ trợ các nhóm đối tượng ưu tiên chủ động chuẩn bị cho tuổi già, đồng thời khuyến khích cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân hỗ trợ các cá nhân tham gia chuẩn bị cho tuổi già phù hợp với nhu cầu của từng nhóm người cao tuổi.

Luật cũng khuyến khích cá nhân tham gia bảo hiểm sức khỏe theo quy định của pháp luật về kinh doanh bảo hiểm. 

Nguồn: phunuvietnam.vn/