Trong những năm gần đây có hàng loạt sự kiện quan trọng diễn ra nhưng có lẽ sự kiện có ý nghĩa tác động lâu dài và sâu rộng đối với nền kinh tế và xã hội nước ta đó là sự kiện gia nhập WTO. ý nghĩa của việc gia nhập WTO không phải chỉ cho các lợi ích kinh tế hôm nay và trong tương lai mà còn là đảm nhận trách nhiệm lớn hơn đối với sự phát triển chung của thế giới. Đây quả là điều đáng tự hào, vui mừng song cũng cho chúng ta thấy phải phấn đấu nhiều hơn nữa để nắm lấy thời cơ, vượt qua thách thức nhằm khẳng định mình trên trường quốc tế.
Sau hơn một năm kể từ ngày gia nhập Tổ chức thương mại thế giới (11/1/2007-11/1/2008) với trách nhiệm của một quốc gia, một nền kinh tế, một thành viên trong gia đình WTO, mọi tầng lớp, mọi tổ chức ở nước ta đã và đang phải đối mặt với những thay đổi do thực tế đặt ra và sự ảnh hưởng của nó đối với mỗi cá nhân, mỗi giới trong xã hội là không nhỏ.
Từ bao năm nay, phụ nữ quen được xem như những chiếc bóng phía sau người chồng trong công việc gia đình và chỉ là tác nhân góp phần cho sự thành công của người chồng ngoài xã hội. Khi cánh cửa hội nhập mở ra đồng thời đã thúc đẩy nhu cầu được nhìn nhận như một thành phần chính trị xã hội thay vì chỉ là cái bóng mờ sau lưng nam giới vốn có sẵn ở người phụ nữ.
Để nhu cầu này được thực hiện đâu phải là đơn giản bởi chính bản thân phụ nữ sẽ phải vượt qua nhiều thách thức trước những cơ hội đang chờ đón. Với sự tạo điều kiện cho dòng vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam tăng lên, mở ra nhiều nhà máy, cơ sở sản xuất, tạo nhiều cơ hội làm việc cho người lao động khi hội nhập vào nền kinh tế thế giới là sự mở ra những hướng phát triển cho phụ nữ nỗ lực vươn lên thể hiện và khẳng định năng lực của mình trên các mặt học tập nâng cao trình độ, mở rộng môi trường hoạt động, mở rộng quan hệ với phụ nữ quốc tế song cũng đặt người phụ nữ trước một thực tế không ít thách thức bởi sự cạnh tranh trên các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, tiêu dùng và cả về cơ cấu kinh tế.
Khi sự cạnh tranh trở nên gay gắt thì sự thách thức càng lớn. ở mỗi lĩnh vực đều có sự bất lợi đối với nữ giới. Việc cắt giảm thuế nhập khẩu và mở cửa ngày càng rộng đối với nông sản nhập khẩu và sản phẩm dệt may nhập khẩu sẽ dẫn đến nguy cơ phá sản hoặc thu nhập bấp bênh đối với nữ lao động nông nghiệp và may công nghiệp. Đặc biệt phải kể đến đối tượng doanh nhân nữ. Nhìn lại những nữ chủ doanh nghiệp bên cạnh những khó khăn về vốn, thiếu thông tin thị trường, thiếu lao động lành nghề, còn gặp nhiều khó khăn lớn hơn là sự chênh lệch về trình độ học vấn, kinh nghiệm doanh nhân, các mối quan hệ và ảnh hưởng trong xã hội. Mặt khác, sự quan tâm đầu tư của Nhà nước vào các ngành có giá trị gia tăng cao như dịch vụ tài chính, ngân hàng, các ngành công nghiệp cao như viễn thông sẽ dẫn đến sự thu hẹp việc làm và giảm thu nhập của lao động nữ vì các lao động nữ hiện nay chủ yếu tập trung ở các ngành công nghiệp nhẹ như sản xuất giày da, may, chế biến nông sản… Thêm vào đó công việc nội trợ, chăm sóc gia đình, phụ nữ cũng phải đầu tư nhiều hơn. Nhiều gia đình, quyền quyết định của phụ nữ thấp hơn nam giới. Một điều không thể phủ nhận là sự nhìn nhận chưa đúng mức tầm quan trọng của bình đẳng giới, vai trò và năng lực của phụ nữ trong phát triển kinh tế xã hội cùng những biểu hiện định kiến hẹp hòi về giới, chủ trương của Đảng về công tác cán bộ nữ chưa được quán triệt thực hiện đầy đủ trong qui hoạch, tạo nguồn, bồi dưỡng, bố trí, sử dụng, đề bạt cán bộ. Từ thực tế ấy, phải chăng trong tiến trình hội nhập người phụ nữ gặp nhiều thách thức hơn nam giới là điều tất yếu.
Đến nay một điều mà tất cả mọi người dân chứ không riêng gì phụ nữ phải ý thức được là việc hội nhập WTO không phải là chúng ta thụ động ứng phó với quá trình toàn cầu hoá để thế giới thâm nhập vào Việt Nam mà là chúng ta chủ động đóng góp vào sự phát triển của cộng đồng thế giới. Có như vậy mới xác định rõ động lực và mục tiêu phấn đấu để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xu thế hội nhập toàn cầu hoá.
Để đứng vững trước những thách thức gay gắt đó, người phụ nữ trong thời kỳ hội nhập cần phải thể hiện và bổ sung nhiều nét mới trong suy nghĩ và hành động. Dám nghĩ dám làm là một phẩm chất quan trọng cùng với sự quyết tâm và hiểu biết để bắt tay vào việc, không ngừng học tập và hoàn thiện hơn để hiện thực hoá khát vọng, học hỏi mọi lúc mọi nơi nhằm nâng cao kiến thức, tích luỹ kinh nghiệm, ứng xử có văn hoá và hoàn thiện hơn trong từng hành vi, cử chỉ. Phải biết hy sinh đúng cách đối với gia đình và bản thân. Không chỉ biết làm chủ bản thân trước những áp lực và thách thức của cuộc sống mà còn phải biết làm chủ tình thế, không quá ôm đồm, gây áp lực căng thẳng quá mức trong công việc, tự kiểm soát thời gian của mình bằng cách kiểm tra lại những việc làm được và chưa làm được, cũng cần tranh thủ cơ hội thiết lập các mối quan hệ xã hội. Nếu chỉ lo cho gia đình, xa dần các mối quan hệ là tự đánh mất cơ hội của chính mình và của người thân và phải biết xã giao theo nguyên tắc quốc tế để tự nâng mình lên ngang tầm cuộc sống.
Sự nỗ lực của bản thân là quan trọng song phụ nữ trong thời hội nhập cũng cần sự hỗ trợ của Đảng, Nhà nước và xã hội. Với việc tổ chức ngân hàng dữ liệu về các vấn đề liên quan đến phụ nữ để làm ăn với nước ngoài, tổ chức các hội nghị chuyên đề, mời trao đổi và giao lưu với các diễn giả là phụ nữ nổi tiếng trên thế giới, tổ chức du lịch khám phá và nghiên cứu cơ hội làm ăn, tổ chức những đêm gala gây quỹ cho nữ sinh nghèo, vượt khó và sẵn sàng làm đối tác cho các nhóm, tổ chức phụ nữ khác trên thế giới, đẩy mạnh việc nâng cao kỹ năng quản lý doanh nghiệp cho phụ nữ, đảm bảo cho phụ nữ được tiếp cận bình đẳng về giáo dục, được nâng cao trình độ chuyên môn, nâng cao vai trò, vị trí , lãnh đạo, quản lý của người phụ nữ ở các cấp và trong mọi lĩnh vực bằng việc khắc phục sự phân biệt đối xử với phụ nữ trong gia đình và ngoài xã hội sẽ là điều kiện thuận lợi cho người phụ nữ tiếp tục phát huy vai trò trong giai đoạn cách mạng mới này. Thực hiện được những điều này sẽ góp phần tích cực vào sự thể hiện sự năng động , tài trí và cả khả năng hội nhập của phụ nữ. Đã từng có câu: “Đằng sau sự thành công của người đàn ông có bóng dáng người phụ nữ mà họ yêu thương” nhưng giờ đây phụ nữ đã và đang vượt lên chính mình để không phải là ở đằng sau mà là đứng bên phải của người đàn ông.
Trong thời gian tới, khi nước ta ngày càng hội nhập mạnh mẽ hơn với nền kinh tế, khoa học, công nghệ thế giới mà đặc biệt là công nghệ thông tin, công nghệ sinh học trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp, thúc đẩy sự phát triển kinh tế tri thức, chuyển dịch nhanh cơ cấu kinh tế và biến đổi sâu sắc các lĩnh vực của đời sống xã hội thì nữ giới không chỉ không ngừng nâng cao kiến thức, kỹ năng mà còn phải rèn cho mình ý chí quyết tâm cao bởi lẽ nếu mỗi người dân nói chung, và phụ nữ nói riêng ở vị trí xuất phát thấp hơn, ít thời gian và cơ hội đầu tư, học tập hơn thì nguy cơ bị loại khỏi môi trường hội nhập sẽ không tránh khỏi.
Vận dụng cơ hội, phấn đấu nỗ lực vươn lên, vượt qua thách thức để thành đạt trong thời hội nhập, hẳn đó không còn là một ước mơ thầm kín và mãnh liệt mà đang dần trở thành hiện thực đối với mỗi phụ nữ hiện đại. Suy cho cùng, phải chăng đấy cũng là điều tất yếu của một xã hội muốn vươn lên để hội nhập và phát triển.
Nguồn tin: Nguyễn Thu Hương